protokol yapılmamışsa muaf degildir 2004/13 ve 2005/4 ek saylı genelgeler geregince
TKGM / Tasarruf İşl. D. Bşk.
Genelge No Tarih Konu
2004/13 07/07/2004 Döner Sermaye Ücreti
İLGI: a) 23/Temmuz/1992 tarih ve B021TKG0100000-073/1515 sayılı genelge.
b) 21/Ağustos/1992 tarih ve B021TKG0100000-073/1516 sayılı genelge.
c) 23/Şubat/ 1993 tarih ve 1993/2 nolu genelge ve eki yönerge
d) 02/Ekim/2002 tarih B021TKG0130002-073/7367 sayılı genelge.
e) 08/Mayıs/2003 tarih ve B.09.1.TKG0130002-073/3662 sayılı genelge.
f) 27/Haziran/2003 tarih ve B.09.1.TKG 0100001-074/153-2191sayili genelge.
Tapu ve Kadastro işlemlerine ilişkin belgelerin, Döner Sermaye İsletmesince bastırılıp, bedeli karşılığında talep sahiplerine verilmesi ve işlemlerde bu belgelerin kullanılmasına karar verilerek, uygulanması hususu ilgi (a) ve (b) genelgeler ile açıklanmıştı.
İlgi (c) genelge ve eki yönerge ile Kadastro Müdürlüklerinde Döner Sermaye Uygulamasına ilişkin işlemlerin usul ve esasları birimlerimize duyurulmuş,söz konusu yönergenin 34 nci maddesi ile 1515 ve 1516 sayılı genelgeler uyarınca Kadastro Müdürlüklerince yürütülmekte olan "işlem belgeleri föyü" uygulamasından vazgeçildiği belirtilmiştir.
4342 sayılı Mera Kanunu kapsamında yapılan tespit, tahdit ve tahsis çalışmalarında kullanılmak üzere Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü ve taşra teşkilatından temin edilen bilgi,belge ve haritalardan yararlananlar, 08/ 01/2002 tarih ve 4736 sayılı kanunun 1 nci. maddesinin birinci fıkrası hükmünden muaf tutulduğu 22/Eylül/2002 tarih 24884 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 29.08.2002 tarih ve 2002/4726 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ilgi (d) genelge ile ilgili birimlerimize duyurulmuştu.
İlgi (e) genelge ile 3402 sayılı Kanunun 4. maddesi kapsamında Genel Müdürlüğün ile Orman Genel Müdürlüğünün ürettikleri mal ve hizmetlerden her iki idarenin birbirlerinden yaptıkları bilgi-belge alışverişi ile hizmetlerin ücretsiz yapılacağı (döner sermaye ücreti alınmayacağı) bildirilmişti.
4736 sayılı Kanunun 1nci. maddesinin birinci fıkrası gereği döner sermaye ücretinden muaf olmasına ilişkin Bakanlar Kurulunun 13.05.2003 tarih ve 2003/5629 sayılı kararı ile okul,cami (İbadet yeri), hastane,spor tesisleri, sağlık ocağı, karakol, hükümet binası gibi kamu hizmetleri yerleri ile Türk Silahlı Kuvvetlerine ait tesislerle, Türkiye Kızılay Derneği ve Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumuna ait taşınmazlar ile 7269 sayılı Umumi Hayata Müessir Afetler Dolayısıyla Alınacak Tedbirlerde Yapılacak Yardımlara Dair Kanunun ilgili maddeleri gereğince Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünce yapılacak aplikasyon, kadastro sonrası değişiklik işlemleri ve bunları kontrollük hizmetleri ile verilecek bilgi,belge ve harita örnekleri, Afet Kadastrosu ve tescil işlemlerinden ilgili kurum ve kuruluşlar yararlandırılmış ve bu muafiyetler ilgi (f) genelge ile tüm birimlerimize duyurulmuştu,
17.01.2003 tarih ve 2003/5207 sayılı Bakanlar Kurulu kararına ek, 28.01.2002 tarihli ve 2002/3654 sayılı Kararnameye eklenen 18. madde ile 4697 sayılı Bazı Vergi Kanunlarında değişiklik Yapılmasına Dair Kanununun geçici 2 nci maddesi kapsamında çiftçilere yapılan doğrudan gelir desteği ödemeleri için kayıt sistemi oluşturulması amacıyla gayrimenkullere ilişkin olarak Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğünce kayıt ve belge örneklerinin verilmesinde 8.1.2002 tarih ve 4736 sayılı Kanunun 1 nci maddesinin birinci fıkrası hükmünden muaf tutulması gerekmektedir.
İlgi (f) genelge ile 4736 sayılı Kanunun uygulamasının duyurulmasını müteakip, Tapu Sicil ve Kadastro Müdürlüklerinde ilgi (b) genelge hükümlerinde belirtilen işlemler hakkında karşılaşılan problemler ve çelişkilerin çözümlenmesi gerektiğinden hangi işlemlerden döner sermaye ücreti alınıp alınmayacağı konusuna açıklık getirilmesi zorunluluğu doğmuştur.
Buna göre;
A) DÖNER SERMAYE ÜCRETI ALINMAYACAK ISLEMLER;
a) Döner Sermaye ücreti alınmayacağı yasa ile hüküm altına alınmış kurumların yapacağı işlemler(4916 sayılı yasa ile Maliye Hazinesi, 4958 sayılı yasa ile Sosyal Sigortalar Kurumu Başkanlığının yapacağı işlemler gibi).
b) 4736 sayılı kanun kapsamında Bakanlar Kurulu kararıyla muaf tutulacak kişi ve kurumların işlemlerinden,
c) Her türlü terkin ve bedelsiz yol ve yeşil alan gibi yerlere terk işlemlerinden,
d) İdaremizce sebebiyet verilmiş hataların düzeltilmesi işlemlerinden,
e) kayıt, tapu tescil belgesi, plan ve belge örneği verilen işlemlerden,
f) Tapu Sicil ve Kadastro Müdürlüklerince re'sen yapılan işlemlerden,
g) Aile konutu şerhi işlemlerinden,
Döner Sermaye ücreti tahsil edilmeyecektir.
DÖNER SERMAYE ÜCRETI ALINACAK ISLEMLER;
1) Kamulaştırma,
2) Kat mülkiyeti ve kat irtifakı işlemleri,
3) kayıt harici kalmış olan gayrimenkullerin tescilinde,
4) Deniz, göl ve nehir kıyılarında izinli ve izinsiz doldurma suretiyle iktisap edilen yerlerin tescilinde,
5) Gayrimenkullerin ve mülkiyetten gayri ayni hakların, kanuni ve mensup mirasçılara intikalinde, bağışlamadan rücularda ve vasiyetin infazında veya piyango ve ikramiye suretiyle iktisap işlemlerinde,
6)Gayrimenkullerin ve mülkiyetten gayri ayni hakların bağışlanmasından, kanuni mirasçılar dışında intifa hakkından kuru mülkiyet lehine ivazsız feragat edilmesinde ve süreli intifa haklarında süre dolarak intifa hakkinin sona ermesinde yapılacak işlemlerde,
7) Dalyan ve voli mahallerinin tescil, intikal, hibe, vasiyet, temlik ve benzeri tasarrufa işlemlerde,
8) İfraz, taksim, birleştirme işlemlerinde,
9) İpotek tesisinde, ipotekte bir taşınmazın çıkarılarak başkasının ithalinde veya teminat ilavesinde, ipotek derecelerinin değiştirilmelerinde, ipotek alacağının temlikinden,
10) M.K.nun 1011 nci maddesi gereğince yapılan muvakkat tesciller,
11) Mal birliği ve mal ortaklığının muameleden mütevellit şufa, iştira, vefa haklarının, aile yurtlarının mutlak veya nakil ile mükellef mirasçı nasbinin sicile şerhinde veya tescilinde,
12) Adi veya hÜ¢sılat kira mukavelelerinin tapu siciline şerhinde,
13) Teferruatın tapu siciline kaydında,
14) Satış vaadi sözleşmeleriyle, irtifak hakki tesisi vaadi sözleşmelerinin tapu siciline şerhinde,
15) Her nevi cins ve kayıt değişiklikleri işlemlerinde,
16) Yapı kooperatiflerinin ortaklarına dağıtacağı gayrimenkullerin ortaklar adına tescillerinde,
17) Taksim hakkinin bertaraf edilmesinde ve bunun beyanlar hanesine islenmesinde,
18) Muvazaa tarikiyle vaki düzeltmelerin hükmen tescillerinde,
19) Gayrimenkul satışlarında, ölünceye kadar bakma akitlerinde, trampalarda, gayrimenkullerin irtifak haklarının, gayrimenkul mükellefiyetlerinin sermaye şirketlerine sermaye olarak konulmasında, gayrimenkul mükellefiyetinin tesis ve devrinde, gayrimenkul hükmündeki daimi ve müstakil hakların tesis ve devrinde, gayrimenkul üzerine irtifak hakki tesis ve devri işlemlerinde,
Döner sermaye ücretinin tahsil edilmesi gerekmektedir.
Ayrıca döner sermaye ücretinin taşınmaz mal adedi ve taraf sayısına bakılmaksızın işlem başına alınması gerekir. Ancak ayni anda tek talep ve tek yevmiye ile yapılan intikal-satış, ifrazen taksim gibi işlemlerde bir adet, farklı zamanlarda yapılan işlemlerde ise ayrı ayrı döner sermaye ücreti alınması gerekmektedir.
C) MAHKEME TALEPLERI ILE KAMU KURUM VE KURULUSLARIYLA YAPILAN PROTOKOLLER ;
1) Mahkemelerin bilgi ve belge talepleri :
a) İdare, ceza ve kadastro mahkemeleri ile adli ve idari mercilerin kamu adına re'sen yaptıkları inceleme, araştırma ve soruşturma hizmetleri nedeniyle isteyecekleri bilgi ve belgelerden, döner sermaye ücreti alınmaz.
b) Adalet Bakanlığı Hukuk İsleri Genel MüdürlüğüâÂ?Â?nün Cumhuriyet Bas Savcılıklarına göndermiş olduğu 18/07/1997 tarih 12070 sayılı talimatları doğrultusunda, Mahkemelerin harita ve hava fotoğraflarına ilişkin taleplerini Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğüne yapmaları halinde, talepler bedeli mukabilinde karşılanır.
Ancak, hukuk mahkemelerinde görülen ve yargılama giderleri taraflarca karşılanan davalarla ilgili olarak mahalli birimlerimizden talep edilecek güncel hali merkezde mevcut olmayan pafta bazındaki talepler,döner sermaye bedeli ilgili taraflarca ödenmek suretiyle mahallinden karşılanacaktır.
2) Kamu Kurum ve Kuruluşları ile yapılan protokoller:
Genel Müdürlüğümüz ile talep sahibi kamu kurum ve kuruluşları arasında protokol yapılmış ise, Döner sermaye ücreti alınıp alınmayacağı ilgili protokol hükümlerine göre belirlenir.
İlgi (a) ve (b) genelgeler yürürlükten kaldırılmıştır.
Bilgilerinizi ve genelge uyarınca işlem yapılmasını rica ederim.
M. Zeki ADLI
Genel Müdür V.
Merkez İnceleme Kurulunun 01/06/2004 tarih 89 sayılı kararına göre hazırlanmıştır.
TKGM /Tas. İşl. D. Bşk.
Genelge No Tarih Konu
2005/4 24/01/2005
2004/13(1584) sayılı genelgeye ektir.
İLGİ :07/Temmuz/2004 tarihli, B.09.1.TKG0100001-073/-(I584), 2004/13 sayılı genelge.
Bilindiği üzere, 08/Ocak/2002 tarih ve 4736 sayılı Kanunla döner sermaye ücretlerinin indirim veya muafiyeti kaldırılmış bu kapsamda ilgi genelge ile uygulamaya
yön verilmiştir.
İlgi genelgenin Döner Sermaye Ücreti Alınacak İşlemler başlıklı, B/1 maddesi kapsamında kamulaştırma işlemlerinden döner sermaye ücreti alınacağı hükmü getirilmiştir.
Ancak, malik adedi birden fazla olan ve kamulaştırmaya konu edilen taşınmazlarda; Tapu Sicil Müdürlüklerinde kamulaştırma ferağına, maliklerin tamamı aynı anda gelmeyip, ayrı ayrı zamanlarda ferağ için yapılan müracaatlarda, her müracaatta ayrı ayrı döner sermaye ücreti tahsil ettirildiği ve bununda çok malikli taşınmazlarda döner sermaye ücretinin büyük
rakamlara ulaştığı müşahede edilmiştir.
Buna göre; toplu ve yoğun kamulaştırma yapan idarelerden Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü, Karayolları Genel Müdürlüğü, Devlet Demiryolları Genel Müdürlüğü, Belediyeler, Valilikler, İl Özel İdareleri gibi kamu kurum ve kuruluşlarınca birden fazla maliki olan taşınmazlarda yapılacak kamulaştırmalarda, ilgili idareye verilecek kamulaştırma ferağ işlemi için maliklerin tamamı herhangi bir nedenle tapu sicil müdürlüğüne aynı anda müracaat edemeyip akte katılmamaları halinde, ilk müracaatta yapılacak kamulaştırma ferağ işlemlerinde döner sermaye ücreti tahsil edilecek, aynı taşınmazda daha sonra ayrı ayrı zamanlarda yapılan ferağ işlemlerinden döner sermaye ücreti alınmayacaktır.
Bilgilerinize ve gereğinin teminini rica ederim.
